İçeriğe geç

hisse seçimi genel

Borsada yatırım yapmaya karar verdiyseniz ikinci adım olarak ise hisse senedi seçimi öne çıkar. Bu konuda öncelikle hisse senetlerinin fiyat hareketlerinin temeli nedir sorusuna cevap vermek gerekir. İki tip fiyat hareketi vardır. Birincisi kar ve büyüme odaklı fiyat hareketi ki bu hareket kurumsal şirketlerin hisselerinde görülebilir ve sağlıklı olandır. İkincisi ise spekulatif fiyat hareketleridir ki genelde küçük ölçekli şirketlerde görülür.

Borsada yatırımcı olmak kar odaklı hisse senetleri ile olabilir. Hisse seçiminde öncelik her zaman sağlıklı hisse senetleri olmalıdır. Spekulatif fiyat hareketlerinden para kazanmak veya bu tür hisselere yatırım yapmak para kaybına neden olur. Çünkü bu tür hisselerin coğunluğu zaten belirli gruplar tarafından toplanmıstır. Fiyat hareketleri sunidir. Birilerinin para kazanması icin birilerinin kaybetmesi gerekir ve her zaman kasa kazanır. Küçük yatırımcılar bu tür hisselerde para kaybetmek zorundadır aksi durumda spekulatörler para kazanamaz. Genelde siz bu tür hisseleri alınca hisseler düşer, ne zaman siz satarsanız hisseler yükselmeye başlar çünkü hisse sizdeyken yükselirse siz kazanır, spekulatörler kaybeder. Bu hisselerde fiyat hareketleri bazen o kadar degişken olur ki duygusal olarak kontrolü kaybedersiniz. Karda bile olsanız hırs yaparak daha fazla istersiniz. Piyasada dedikodular çıkarılır sanki hisse önümüzdeki dönemde roket gibi ucacak gibi. Hissede acemilere yeteri kadar satış yapıldıktan sonra aniden bir iki gün içinde çoker. Hala yükselis beklentisi içinde ve duygusal olarak kontrolü kaybetmis yatırımcılar hala bir umut beklemeye devam eder. Sonra ikinci ve dev bir çöküs ile inanılmaz zararlar olusur. En son duygusal çöküsle hisseyi satarsınız. Siz sattıktan kısa sure sonra hisse tekrar cıkmaya baslar. Keske satmasaydım dersiniz ama unutmayın siz satmasaydınız hisse yukarı hareket etmeyecekti. Bu bir döngüdür ve aleyhinize çalısır. Özetle küçük ve spekulatif hisselerden kar etme olasılığınız yok denecek kadar azdır.

Yatırımcı olarak sizi zengin yapacak hisseler ise düzenli kar getiren ve büyüme potansiyeli olan şirketlerin hisselerdir. Bu hisseler genelde kurumsal sirketlerin hisseleridir. Belirli grupların kontrol etmesi zordur. Yabancı yatırımcıların tercih ettigi hisselerdir. IMKB’de bu tür hisselerden rahatlıkla bulabilir ve yatırım yapabilirsiniz.

Elbette bu hisselerin seçimi için belirli kriterler kullanmak zorundasınız. Ancak bu kriterler çok detaylı değildir. Genel olarak hisse seçimi konusunda efsane Benjamin Graham veya Peter Lynch gibi yatırımcıların stratejileri hala geçerlidir ve sizi zengin yapabilir. Bu stratejiler BİST icin küçük bir revizyonla uygulanabilir.

Öncelikle son 3 yıl içerisinde düzenli kar etmis hisse senetlerini tercih etmek gerekiyor. Böylece şirketin düzenli bir kar getirisi oldugunu farzedebiliriz. Daha sonra küçük ama basit bir formulasyon kullanılıyor. Basitçe şirketin (Piyasa değeri/Defter değeri-Pd/Dd) oranı ile (Fiyat/Kazanç-F/K) oranlarını buluyor ve inceliyoruz ki bu oranlara internette rahatça ulaşabilirsiniz. Bu iki oran kullanılarak hisse senedinin pahalı veya uygun olduğunu tespit ediliyor.

Genel olarak PD/DD oranının 1,5-2 gibi olması, F/K oranının ise 15 üzeri olmaması tercih ediliyor. Ayrıca bu iki oranın çarpımının da 20 ve üzeri olmamasına dikkat ediliyor. Aslında kural cok basit duzenli kar getiren bir hissenin uygun bir fiyat aralığında olup olmadığı tespit ediliyor.

Diğer karmaşık rakamlarla uğraşmanıza hiç gerek yok. Rakamlarla uğraşmak istemezseniz kabaca düzenli kar getiren sirketlerin düşük kar açıkladığı veya fiyatlarının önemli ölçude düstüğü dönemleri takip edebilirsiniz. Zaten bu tür dönemlerde hisselerin piyasa değerleri ve F/K oranları tavsiye edilen oranlara yaklaşacaktır. Bu tür dönemlerde yani düşük kar açıklandığı veya fiyatların geri çekildiği dönemlerde yapılacak alımlar ile şirketin gelecekteki yükselişi için uygun alımlar yapmış olacaksınız. Geriye kalan sadece beklemek, çünkü bu hisseler mutlaka bir şekilde karlarını düzeltecek veya düsük fiyatlı oldukarı için yukarı hareket edeceklerdir. Üstelik bu fiyat hareketleri sizi zengin edecek kadar yukarı olabilir.

Bu tür yatırımlar günlük ya da haftalık yatırımlar değildir. Genelde minumum 6 ay gibi süreleri icerir. Bu tür alım yapanlar her saat bilgisayar basında fiyatlara bakmaz. Ama uzun vadede en iyi kazancı getiren bir hisse yatırımı olduğu için daha az yorularak çok daha fazla kazanç elde ederler. Sonuçta borsa bir yatırımdır ve sabırlı olan iyi yatırımcıları zengin yaparak ödüllendirir. Düzenli kar getiren sirketlerin hisselerini uygun fiyata aldığınız sürece borsada inanılmaz paralar kazanırsınız. Bu yöntemle belirlediginiz hisselerin alım teknikleri konusunda ilgili konu başlığını inceleyebilirsiniz.